MÙA MƯA, DA DỄ NGỨA VÀ NỔI MẨN: DỊ ỨNG, NẤM DA HAY VIÊM DA TIẾP XÚC?

Mùa mưa, độ ẩm cao, quần áo lâu khô, da thường xuyên tiếp xúc nước bẩn hoặc giày dép ẩm khiến tình trạng ngứa da, nổi mẩn, đỏ da dễ xuất hiện hơn. Tuy nhiên, cùng là ngứa và nổi mẩn nhưng nguyên nhân có thể rất khác nhau. Ba tình trạng thường dễ nhầm gồm dị ứng, nấm da và viêm da tiếp xúc. Việc phân biệt tương đối đúng giúp tránh tự dùng thuốc sai, đặc biệt là các loại kem có corticoid.

Dị ứng thường xuất hiện nhanh và có thể lan nhiều vùng

Phản ứng dị ứng trên da thường gây ngứa nhiều, nổi mẩn đỏ hoặc mề đay. Tổn thương có thể xuất hiện nhanh sau khi tiếp xúc với thức ăn, thuốc, côn trùng hoặc một yếu tố kích thích nào đó.

Mề đay thường có đặc điểm:

• Mảng phù đỏ hoặc hồng.
• Ngứa nhiều.
• Có thể xuất hiện ở nhiều vùng.
• Tổn thương thay đổi vị trí khá nhanh.
• Một mảng có thể tự biến mất rồi xuất hiện ở chỗ khác.

Nếu nổi mẩn kèm sưng môi, sưng lưỡi, khó thở hoặc chóng mặt, cần cấp cứu ngay vì có thể là phản ứng dị ứng nặng.

Nấm da thường có ranh giới rõ và dễ tái phát khi ẩm

Môi trường nóng ẩm là điều kiện thuận lợi để nấm phát triển, đặc biệt ở:

• Kẽ chân.
• Bẹn.
• Nách.
• Dưới ngực.
• Những vùng thường xuyên ẩm ướt.

Nấm da có thể gây ngứa, bong vảy, đỏ da và đôi khi tạo tổn thương hình vòng với bờ rõ hơn vùng trung tâm.

Ở bàn chân, người bệnh có thể thấy da trắng bợt, nứt hoặc bong tróc giữa các kẽ ngón.

Tình trạng thường dai dẳng và dễ tái phát nếu giày dép, quần áo hoặc vùng da liên tục bị ẩm.

Viêm da tiếp xúc thường xuất hiện đúng vùng da bị tác động

Trong mùa mưa, da có thể tiếp xúc nhiều hơn với nước ngập, nước bẩn, chất tẩy rửa, giày dép ướt hoặc áo mưa.

Viêm da tiếp xúc thường xuất hiện ở chính vùng da tiếp xúc với tác nhân, với biểu hiện như:

• Đỏ da.
• Ngứa hoặc rát.
• Khô, bong vảy.
• Có thể nổi mụn nước nhỏ.
• Da nứt nếu viêm kéo dài.

Một ví dụ khá thường gặp là bàn chân đỏ, ngứa sau nhiều giờ mang giày ướt hoặc tiếp xúc nước bẩn.

Vì sao không nên tự bôi thuốc khi chưa rõ nguyên nhân?

Một loại kem có thể làm dị ứng giảm nhưng lại khiến nấm da khó kiểm soát hơn.

Đặc biệt, corticoid bôi ngoài da có thể làm tổn thương nấm bớt đỏ, bớt ngứa tạm thời nhưng nấm vẫn tiếp tục phát triển và biểu hiện trở nên khó nhận biết hơn.

Vì vậy, nếu tổn thương kéo dài hoặc tái phát, nên xác định nguyên nhân trước khi dùng thuốc.

Làm gì để bảo vệ da trong mùa mưa?

Một số biện pháp đơn giản gồm:

• Thay quần áo, tất và giày ướt càng sớm càng tốt.
• Lau khô kỹ các vùng kẽ.
• Không dùng chung khăn và quần áo.
• Hạn chế gãi làm trầy xước da.
• Tránh dùng sản phẩm tẩy rửa mạnh khi da đang kích ứng.
• Giặt và phơi khô quần áo hoàn toàn trước khi mặc.

Nếu phải tiếp xúc nước ngập, nên làm sạch da sau đó và theo dõi các vùng trầy xước.

Khi nào nên đi khám?

Nên kiểm tra nếu tổn thương lan rộng, ngứa nhiều, chảy dịch, có mủ, đau, sốt hoặc không cải thiện sau vài ngày chăm sóc.

Người có đái tháo đường, suy giảm miễn dịch hoặc tổn thương da ở bàn chân cũng nên thận trọng hơn.

Tại Phòng khám Đa khoa Thuận Kiều, người có tình trạng ngứa, nổi mẩn hoặc tổn thương da kéo dài trong mùa mưa có thể được bác sĩ thăm khám để phân biệt nguyên nhân và tư vấn hướng điều trị phù hợp.