SỎI THẬN CÓ THỂ TỒN TẠI NHIỀU NĂM MÀ KHÔNG GÂY ĐAU?

Sỏi thận có thể tồn tại trong cơ thể một thời gian dài mà người bệnh hoàn toàn không đau hoặc không nhận thấy triệu chứng rõ ràng. Không ít trường hợp chỉ tình cờ phát hiện sỏi khi siêu âm bụng trong một lần khám sức khỏe định kỳ. Điều này cũng lý giải vì sao cảm giác “thận vẫn bình thường” chưa chắc đồng nghĩa với việc không có sỏi.

Vì sao có sỏi thận nhưng không đau?

Sỏi thận hình thành từ các tinh thể khoáng chất trong nước tiểu. Khi viên sỏi còn nằm trong thận và chưa gây tắc nghẽn đường tiểu, người bệnh có thể không cảm thấy bất kỳ khó chịu nào.

Cơn đau điển hình thường xuất hiện khi sỏi di chuyển từ thận xuống niệu quản hoặc gây cản trở dòng nước tiểu. Khi đó, người bệnh có thể đau dữ dội vùng hông lưng, đau lan xuống bụng dưới hoặc vùng bẹn. NIDDK cho biết sỏi nhỏ đôi khi có thể đi qua đường tiết niệu mà chỉ gây ít đau hoặc thậm chí không đau.

Vì vậy, kích thước sỏi không phải yếu tố duy nhất quyết định có đau hay không. Vị trí, khả năng di chuyển và mức độ gây tắc nghẽn cũng rất quan trọng.

Sỏi thận có thể được phát hiện tình cờ khi siêu âm

Trong khám sức khỏe định kỳ, siêu âm hệ tiết niệu hoặc siêu âm bụng có thể phát hiện sỏi ngay cả khi người khám chưa từng có cơn đau quặn thận.

NIDDK cho biết siêu âm thận có thể phát hiện sỏi, tình trạng tắc nghẽn và một số bất thường khác của hệ tiết niệu.

Đây cũng là lý do nhiều người bất ngờ khi nhận kết quả “sỏi thận” dù trước đó vẫn sinh hoạt hoàn toàn bình thường.

Tuy nhiên, siêu âm không phải lúc nào cũng xác định chính xác tất cả đặc điểm của sỏi. Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định thêm phương pháp chẩn đoán hình ảnh khác nếu cần đánh giá vị trí, kích thước hoặc tình trạng tắc nghẽn rõ hơn.

Sỏi không đau có cần điều trị ngay không?

Không phải tất cả sỏi thận không triệu chứng đều cần can thiệp ngay.

Theo hướng dẫn của Hiệp hội Tiết niệu châu Âu, một số sỏi thận nhỏ, không gây triệu chứng có thể được theo dõi bằng hình ảnh định kỳ. Quyết định điều trị phụ thuộc vào kích thước, vị trí, tốc độ phát triển của sỏi, nguy cơ tắc nghẽn, nhiễm trùng và tình trạng sức khỏe của người bệnh.

Nếu sỏi ổn định, không gây triệu chứng và không ảnh hưởng đến đường tiểu, bác sĩ có thể lựa chọn theo dõi thay vì can thiệp.

Ngược lại, sỏi tăng kích thước, gây tắc nghẽn, nhiễm trùng, tiểu máu hoặc xuất hiện triệu chứng có thể cần được đánh giá để lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.

Khi nào sỏi thận cần được chú ý hơn?

Người đã biết mình có sỏi nên đi khám sớm nếu xuất hiện đau hông lưng dữ dội, tiểu ra máu, sốt, rét run, buồn nôn hoặc tiểu ít bất thường.

Đặc biệt, đau kèm sốt có thể liên quan đến tình trạng nhiễm trùng đường tiết niệu kết hợp tắc nghẽn và cần được đánh giá y tế sớm.

Ngoài triệu chứng, bác sĩ cũng quan tâm đến kích thước và sự thay đổi của sỏi theo thời gian. Hướng dẫn EAU lưu ý rằng nếu sỏi phát triển trong quá trình theo dõi, khoảng cách giữa các lần kiểm tra có thể cần rút ngắn và việc can thiệp sẽ được cân nhắc tùy trường hợp.

Có sỏi thận nên uống thật nhiều nước?

Uống đủ nước thường là một trong những biện pháp quan trọng để phòng ngừa hình thành sỏi mới hoặc tái phát sỏi, nhưng lượng nước cần thiết còn phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe của từng người.

Người có bệnh tim, suy thận hoặc một số bệnh lý khác không nên tự ý tăng lượng nước quá mức.

Bên cạnh đó, chế độ ăn cũng cần được điều chỉnh dựa trên loại sỏi và nguy cơ cá nhân. Không nên tự kiêng hoàn toàn canxi, oxalat hoặc các nhóm thực phẩm khác khi chưa có tư vấn chuyên môn.

Khám định kỳ giúp phát hiện sỏi trước khi xuất hiện cơn đau

Điều đáng lưu ý là không đau không đồng nghĩa sỏi không tồn tại.

Một viên sỏi có thể nằm yên trong thận trong thời gian dài và chỉ được phát hiện tình cờ khi siêu âm. Việc phát hiện sớm giúp bác sĩ đánh giá kích thước, vị trí, nguy cơ tiến triển và quyết định chỉ cần theo dõi hay cần can thiệp.

Với người từng mắc sỏi thận, có tiền sử gia đình, thường xuyên uống ít nước hoặc từng có bất thường đường tiết niệu, việc kiểm tra định kỳ càng có ý nghĩa.

Sỏi thận hoàn toàn có thể tồn tại nhiều năm mà không gây đau. Điều quan trọng không phải là chờ đến khi xuất hiện cơn đau quặn thận mới đi khám, mà là phát hiện sớm và theo dõi đúng cách để hạn chế nguy cơ tắc nghẽn, nhiễm trùng hoặc các biến chứng khác.

Tại Phòng khám Đa khoa Thuận Kiều, khách hàng có thể thực hiện khám sức khỏe tổng quát, siêu âm và các xét nghiệm cần thiết để đánh giá hệ tiết niệu, từ đó được bác sĩ tư vấn hướng theo dõi phù hợp nếu phát hiện sỏi thận.