VẾT BẦM XUẤT HIỆN THƯỜNG XUYÊN KHÔNG RÕ NGUYÊN NHÂN CÓ ĐÁNG LO?

Thỉnh thoảng xuất hiện một vài vết bầm sau va chạm nhẹ là điều khá thường gặp. Tuy nhiên, nếu bạn hay bị bầm tím, các vết bầm xuất hiện lặp lại, lan rộng hoặc không nhớ mình từng va đập ở đâu, đó là dấu hiệu không nên bỏ qua.

Bầm tím không rõ nguyên nhân có thể đơn giản do thành mạch dễ tổn thương, da mỏng hoặc tác động của thuốc. Nhưng trong một số trường hợp, đây cũng có thể liên quan đến bất thường về tiểu cầu, quá trình đông máu, chức năng gan hoặc một số vấn đề sức khỏe khác.

Vì sao cơ thể lại xuất hiện vết bầm?

Vết bầm hình thành khi các mạch máu nhỏ dưới da bị tổn thương, khiến một lượng máu thoát ra và tích tụ trong mô.

Ban đầu, vùng da có thể chuyển màu đỏ hoặc tím, sau đó dần đổi sang xanh, vàng hoặc nâu trước khi biến mất.

Những nguyên nhân phổ biến khiến cơ thể dễ bầm gồm:

• Va chạm hoặc vận động mạnh mà bản thân không để ý.
• Da mỏng, thành mạch dễ tổn thương.
• Tuổi tác tăng.
• Thiếu hụt một số chất dinh dưỡng.
• Sử dụng thuốc ảnh hưởng đến đông máu.
• Một số bệnh lý về gan, máu hoặc hệ thống đông máu.

Vì vậy, một vết bầm đơn lẻ thường chưa đủ để kết luận có vấn đề nghiêm trọng.

Khi nào bầm tím không rõ nguyên nhân cần chú ý?

Bạn nên quan sát kỹ hơn nếu vết bầm xuất hiện thường xuyên mà không nhớ có va chạm, đặc biệt khi kèm theo một hoặc nhiều dấu hiệu sau:

• Vết bầm lớn hoặc xuất hiện nhiều vị trí cùng lúc.
• Dễ chảy máu chân răng hoặc chảy máu mũi.
• Vết thương nhỏ nhưng lâu cầm máu.
• Kinh nguyệt ra nhiều bất thường.
• Xuất hiện các chấm xuất huyết nhỏ màu đỏ hoặc tím dưới da.
• Mệt mỏi kéo dài, chóng mặt, xanh xao.
• Sụt cân không rõ nguyên nhân.
• Sốt kéo dài hoặc nhiễm trùng tái diễn.
• Bầm tím xuất hiện ngày càng nhiều.

Trong những tình huống này, bác sĩ có thể cần đánh giá thêm để loại trừ các nguyên nhân liên quan đến máu và đông máu.

Bầm tím thường xuyên có liên quan đến tiểu cầu không?

Tiểu cầu đóng vai trò quan trọng trong quá trình cầm máu. Khi số lượng tiểu cầu giảm hoặc chức năng tiểu cầu bị ảnh hưởng, người bệnh có thể dễ xuất hiện bầm tím, chảy máu chân răng, chảy máu mũi hoặc các chấm xuất huyết dưới da.

Tuy nhiên, không thể chỉ dựa vào vết bầm để kết luận một người đang bị giảm tiểu cầu.

Bác sĩ có thể chỉ định công thức máu để kiểm tra số lượng tiểu cầu và các tế bào máu khác nếu triệu chứng phù hợp.

Có cần kiểm tra chức năng đông máu?

Trong một số trường hợp, có.

Nếu người bệnh có tiền sử dễ chảy máu, xuất huyết bất thường, chuẩn bị phẫu thuật hoặc bác sĩ nghi ngờ rối loạn đông máu, các xét nghiệm như PT, INR, aPTT hoặc những kiểm tra chuyên sâu khác có thể được chỉ định.

Không phải người nào có một vài vết bầm cũng cần thực hiện toàn bộ xét nghiệm đông máu.

Điều quan trọng là bác sĩ phải khai thác tiền sử, khám lâm sàng và lựa chọn xét nghiệm phù hợp.

Gan có liên quan đến tình trạng dễ bầm không?

Gan tham gia sản xuất nhiều yếu tố cần thiết cho quá trình đông máu.

Khi chức năng gan bị ảnh hưởng đáng kể, quá trình đông máu cũng có thể thay đổi và làm tăng nguy cơ xuất huyết hoặc bầm tím.

Nếu bầm tím đi kèm với vàng da, vàng mắt, bụng chướng, phù chân, mệt mỏi nhiều hoặc có tiền sử bệnh gan, người bệnh nên được kiểm tra sớm.

Bác sĩ có thể cân nhắc xét nghiệm men gan, bilirubin, albumin, chức năng đông máu và những kiểm tra liên quan tùy tình trạng.

Thuốc đang sử dụng cũng có thể là nguyên nhân

Một số thuốc có thể khiến cơ thể dễ bầm hơn, đặc biệt các thuốc chống đông, thuốc chống kết tập tiểu cầu hoặc một số thuốc ảnh hưởng đến quá trình đông máu.

Ngay cả một số thuốc giảm đau, thực phẩm bổ sung hoặc thảo dược cũng có thể tác động đến nguy cơ chảy máu ở một số người.

Vì vậy, khi đi khám vì bầm tím bất thường, nên cung cấp đầy đủ cho bác sĩ danh sách thuốc, vitamin và thực phẩm bổ sung đang sử dụng.

Không nên tự ý ngừng thuốc chống đông hoặc thuốc tim mạch chỉ vì thấy xuất hiện vết bầm mà chưa trao đổi với bác sĩ.

Hay bị bầm tím nên xét nghiệm gì?

Không có một bộ xét nghiệm cố định cho tất cả mọi người.

Tùy biểu hiện và tiền sử, bác sĩ có thể cân nhắc:

• Công thức máu và số lượng tiểu cầu.
• Xét nghiệm đông máu.
• Chức năng gan.
• Một số xét nghiệm đánh giá thiếu hụt dinh dưỡng khi có nghi ngờ.
• Các xét nghiệm chuyên sâu về huyết học nếu kết quả ban đầu bất thường.

Mục tiêu không phải là xét nghiệm càng nhiều càng tốt mà là tìm đúng nguyên nhân gây bầm tím.

Khi nào cần đi khám ngay?

Nếu vết bầm xuất hiện sau chấn thương mạnh kèm đau nhiều, sưng nhanh hoặc hạn chế vận động, cần được đánh giá sớm.

Ngoài ra, nên đi khám khẩn cấp nếu có bầm tím kèm:

• Chảy máu không cầm.
• Nôn ra máu hoặc đi ngoài phân đen.
• Tiểu ra máu.
• Đau đầu dữ dội sau chấn thương.
• Lú lẫn, yếu liệt hoặc bất thường thần kinh.
• Xuất huyết lan rộng đột ngột.

Những biểu hiện này không còn là vấn đề thẩm mỹ đơn thuần.

Đừng chỉ nhìn vào màu sắc của vết bầm

Một vài vết bầm nhỏ có thể hoàn toàn lành tính. Nhưng nếu bầm tím không rõ nguyên nhân xuất hiện thường xuyên, cơ thể có thể đang gửi một tín hiệu cần được chú ý.

Tại Phòng khám Đa khoa Thuận Kiều, người có tình trạng hay bị bầm tím có thể được bác sĩ thăm khám, khai thác tiền sử và tư vấn các xét nghiệm phù hợp như công thức máu, tiểu cầu, chức năng gan hoặc xét nghiệm đông máu khi cần thiết.